Sukcesja firmy rodzinnej – projekt ustawy gotowy

W dniu 20 lipca 2017 roku Ministerstwo Rozwoju poinformowało o skierowaniu do konsultacji społecznych i uzgodnień międzyresortowych projektu ustawy o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej.

Zgodnie z założeniami projektu ustawa ma regulować zasady „tymczasowego zarządzania przedsiębiorstwem przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną po jego śmierci oraz zasady kontynuowania działalności gospodarczej przy użyciu tego przedsiębiorstwa” (art. 1 projektu). Proponowana regulacja jest odpowiedzią na liczne problemy związane z aktualnym brakiem możliwości kontynuacji działalności gospodarczej prowadzonej w oparciu o wpis do Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej (CEIDG).

W aktualnym stanie prawnym, z chwilą śmierci przedsiębiorcy wygasa bowiem większość umów, pełnomocnictw (chyba, że inaczej wyraźnie zastrzeżono w treści pełnomocnictwa), co do zasady koncesje, licencje i zezwolenia, których stroną jest taki przedsiębiorca. Na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów (vide art. 34 ust. 5 pkt. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej), przedsiębiorca zostaje wykreślony z CEIDG w terminie 7 dni od wprowadzenia do systemu informacji o jego śmierci, w dalszej kolejności następuje wykreślenie z rejestru NIP i REGON, co uniemożliwia chociażby korzystanie z kasy fiskalnej. Projekt ustawy przewiduje m.in. powołanie zarządu sukcesyjnego i zarządcy sukcesyjnego prowadzącego przedsiębiorstwo po śmierci przedsiębiorcy według dotychczasowych zasad. Projekt przewiduje również uprawnienie dla małżonka przedsiębiorcy lub zapisobiorcy windykacyjnego do dokonywania czynności koniecznych w celu zabezpieczenia lub zachowania majątku przedsiębiorstwa oraz jego prowadzenia przed powołaniem zarządu sukcesyjnego. Oznacza to, że teoretycznie nie powinna powstać przerwa w kontynuacji działalności. Co istotne projekt przewiduje możliwość dalszego prowadzenia działalności w oparciu o udzielone zmarłemu przedsiębiorcy decyzje, koncesje, licencje i zezwolenia, jeżeli jego następca prawny lub zarządca sukcesyjny spełnia warunki w nich określone.

Miejmy nadzieję, że prace nad przedmiotowym projektem będą przebiegać sprawnie, tak aby uchwalenie i wejście w życie ustawy o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej nastąpiło w możliwie najszybszym terminie. Z całą bowiem pewnością przewidziane w niej regulacje pozwolą na znaczące ułatwienia w zakresie „dziedziczenia” firmy rodzinnej, które to „dziedziczenie” wymaga aktualnie przeprowadzania częstokroć czasochłonnych i kosztownych czynności prowadzących do osiągnięcia satysfakcjonującego celu tj. zapewniania ciągłości prowadzonej działalności.